Հանդիպում Մարիաննա դե Պարամազի հետ

Փարիզի սրտում Paramaz-ը մեկ վայրում համախմբում է բարձրակարգ կաշվե իրերի տունը, արհեստանոցն ու սրճարանը՝ ստեղծագործությանը, գիտելիքի փոխանցմանն ու հանդիպումներին նվիրված։

Նրա ստեղծագործական տնօրեն Մարիաննան պատմում է իր ուղու, հայկական ժառանգության և այն արժեքների մասին, որոնք մերձեցնում են մեր երկու աշխարհները։

Կներկայանա՞ք և կպատմե՞ք մեզ Paramaz-ի մասին։
Իմ անունը Մարիաննա է, և ես Paramaz-ի կառավարման և ստեղծագործական տնօրենն եմ։ Այն համատեղ ղեկավարում եմ իմ գործընկերոջ և վարպետ արհեստավոր Հակոբ Մարկարյանի հետ։
Paramaz-ը միաժամանակ բարձրակարգ կաշվե իրերի տուն է, արհեստանոց և սրճարան՝ հյուրընկալ ու բաց մի վայր, որը ստեղծված է արհեստագործության շուրջ մարդկանց կապելու համար։ Մեր՝ պատվերով պատրաստված կաշվե իրերը ստեղծվում են 1995 թվականից փոխանցվող վարպետությամբ, որը խորապես արմատավորված է մեր հայկական ժառանգության մեջ։

Որքանո՞վ է Paramaz-ը ձեր անձնական պատմության շարունակությունը։
Paramaz-ը իմ անձնական և մասնագիտական պատմության բնական շարունակությունն է։ Ես հայ եմ, ծնվել եմ Վրաստանում, մեծացել Նիդեռլանդներում, իսկ այսօր ապրում եմ Փարիզում։
Իմ ողջ ճանապարհին, մասնավորապես՝ դիվանագիտության ոլորտում, ձգտել եմ կամուրջներ ստեղծել մշակույթների և մարդկանց միջև։ Այսօր այդ առաքելությունը շարունակում եմ մշակութային ձեռներեցության միջոցով, որի լեզուն արհեստագործությունն է։ Ես խորապես հավատում եմ, որ ստեղծագործությունն ինքնին կարող է նաև դիվանագիտության ձև լինել։
Իմ երկու պապերն էլ կաշվի արհեստավորներ և կոշկակարներ էին։ Ուստի այս վարպետությունը պահպանելուն և փոխանցելուն նպաստելն ինձ համար շատ մեծ նշանակություն ունի։

Ի՞նչ ամենաթանկ բանն են ձեզ փոխանցել ձեր հայկական արմատները։
Դրանք ինձ փոխանցել են տոնելու, պահպանելու և փոխանցելու կարևորությունը։ Մշակույթը, լեզուներն ու արհեստագործական հմտությունները երբեք ինքնըստինքյան պահպանված չեն։
Իմ հայկական ժառանգությունը նաև մշտական ոգեշնչման աղբյուր է արվեստի, դիզայնի և ստեղծագործության մեջ։ Ինձ շատ է դուր գալիս Maróm-ի մոտեցումը՝ արմատներից ներշնչվելով՝ ժամանակակից մի բան պատկերացնելը։
Երբ պատկանում ես քիչ ներկայացված մշակույթի, հաճախ աշխարհի հանդեպ այլ հայացք ես զարգացնում։ Դա սահմանափակում չէ, այլ իսկական ստեղծագործական ուժ։

Ի՞նչ արժեքներ եք ցանկանում փոխանցել Paramaz-ի միջոցով։
Թափանցիկություն, իսկություն, արհեստագործական վարպետության տոնում և մարդկային կապ։
Մենք պաշտպանում ենք ավելի պատասխանատու, տեղական և կայուն նորաձևությունը։ Մեր բոլոր իրերը պատրաստվում են Փարիզի մեր արհեստանոցում՝ ֆրանսիական կաշվից։ Մենք ստեղծում ենք իրեր, որոնք նախատեսված են երկար ծառայելու, վերանորոգվելու և սերնդեսերունդ փոխանցվելու համար։
Մեր արհեստանոցը բաց է․ մենք բոլորին հրավիրում ենք մուտք գործելու արհեստավորի աշխարհ և մոտիկից ծանոթանալու նրա վարպետությանը։ Ինձ համար իմանալը, թե ով է պատրաստել իրը, որտեղ և ինչ պայմաններում, գրեթե նույնքան կարևոր է, որքան հենց իրը։

Ինչպե՞ս պահպանել արհեստագործական վարպետությունը՝ միաժամանակ այն հարմարեցնելով մեր ժամանակներին։
Արհեստագործական վարպետությունը պահպանել չի նշանակում այն քարացնել անցյալում։ Պետք է թույլ տալ, որ այն զարգանա իր ժամանակին համընթաց՝ հավատարիմ մնալով իր ինքնությանը։
Այս տեսլականը կիսող արհեստավորների, դիզայներների և ստեղծագործողների հետ համագործակցությունները կարևոր են։ Ես մեծ հավատ ունեմ այս նոր սերնդի հանդեպ՝ թե՛ Հայաստանում, թե՛ սփյուռքում, որն իր արմատները կենսունակ է պահում ժամանակակից ստեղծագործության միջոցով։

Ի՞նչ ընդհանրություն կա Պարամազի և Մարոմի միջև։
Մենք կարևորում ենք նյութերը, սիրում ենք գծերն ու ուրվագծերը և կիսում մեր արմատներից սնվող ժամանակակից ստեղծագործություն ներկայացնելու նույն ձգտումը։
Ինձ դուր են գալիս նաև հագուստների՝ հայկական անունները, եվրոպական արտադրությունն ու այն, թե ինչպես է Մարոմն իր արշավների միջոցով ներկայացնում Հայաստանի բնապատկերները։

Ի՞նչ եք զգում, երբ կրում եք Մարոմի հագուստը։
Գործվածքները շատ հաճելի են մաշկի համար։ Հագուստը թեթև ու հարմարավետ է, նույնիսկ երբ խոսքը կոստյումի մասին է։ Քեզ նրբագեղ ես զգում, շարժումներդ ազատ են, և ուզում ես այն կրել ամբողջ օրը։

Մարոմի ո՞ր հագուստը կցանկանայիք պահել և փոխանցել հաջորդ սերունդներին։
Անուշ կոստյումը։ Այն նրբագեղ, հավերժական և շատ լավ կարված հագուստ է՝ ստեղծված տարիներին ու սերունդներին դիմանալու համար։